Mobiele datacommunicatie
Uit TeleWiki
Mobiele datacommunicatie is een verzamelbegrip voor alle draadloze telecommunicatie systemen gericht op (digitale) data vanaf een draagbaar randapparaat (data = 'geen spraak'). In principe vallen ook SMS en MMS-diensten binnen deze definitie. Naast mobiele systemen bestaan er plaatsgebonden draadloze datacommunicatiesystemen (zoals bijvoorbeeld straalverbindingen op basis van SDH). Mobiele datacommunicatie op basis van satellieten vormt een speciale niche. Mobiele datacommunicatie kent een stormachtige ontwikkeling, zowel op het vlak van de randapparatuur, als op het terrein van de telecommunicatiesystemen. De opeenvolgende generaties scheppen steeds nieuwe mogelijkheden. Volgend op de technische ontwikkeling is ook het aanbod in de (Nederlandse) markt sterk in ontwikkeling.
Inhoud |
Toepassingen
Mobiele datacommunicatie kent vele toepassingen:
- Toegang tot het internet (www) vanaf een notebook, PDA of BlackBerry,
- Toegang tot e-mail (POP3 en/of IMAP) van een Internet Service Provider,
- Toegang tot de e-mail-server van het eigen bedrijf vanaf notebook, PDA of BlackBerry,
- Toegang tot het bedrijfsnetwerk (IP-VPN) met een notebook of PDA,
- Aansluiten van (klein) kantoor en/of thuiswerkplek met een draadloze router,
- Telemetrie & Machine to Machine; het aansluiten van (verspreide) systemen onderling en met meetapparatuur/sensoren,
- Aansluiten van draadloze PIN-apparatuur op de betalingsdiensten van Interpay.
Aanbod in de markt
Het aantal aanbieders in de markt is groeiende. Het is relevant om onderscheid te maken in aanbieders, die beschikken over een eigen infrastructuur en Service Providers (of Resellers), die (onder eigen merknaam) ingekochte capaciteit wederverkopen. Daarnaast zijn er honderden dealers actief, die producten van eerdergenoemde partijen aanbieden.
Netwerkproviders in Nederland
De belangrijkste aanbieders, die in Nederland over een eigen infrastructuur beschikken, zijn:
- KPN; beschikt over een landelijk dekkende infrastructuur en heeft daarnaast eigen netwerken in Duitsland (E-Plus) en Belgie (BASE, voorheen KPN Orange)
- Vodafone; beschikt over een landelijk dekkende infrastructuur en heeft daarnaast netwerken in (gedeeld) eigendom in tientallen landen,
- T-Mobile, heeft een landelijke dekkende infrastructuur. Het moederbedrijf T Mobile (Duitsland) heeft (deelnemingen in) netwerken in meer dan tien Europese landen en de VS en maakt deel uit van de FreeMove alliantie.
- RAM Mobile Data, specilistische mobiele oplossingen
Serviceproviders in Nederland
Serviceproviders bieden op basis van het netwerk van netwerkproviders een eigen propositie. Serviceproviders zijn een volwaardige contractpartner, met eigen helpdesk, facturatie etcetera.
- Sympac (KPN internationaal),
- Debitel (nu onderdeel van KPN)
- Tele2 Zakelijk (voorheen Versatel)
- Telfort (nu onderdeel van KPN, voorheen een netwekoperator)
Naast Serviceproviders zijn er ook dealers (businesspartners) in de markt actief. Dealers zijn geen volwaardige contractpartners maar fungeren als tussenpersoon (makelaar) en bieden soms aanvullende diensten, bijvoorbeeld levering van hardware.
- MBC (Mobile Business Communication)
- Intercity (Intercity Mobile Communications IMC)
Ook Telfort -voorheen een netwerkoperator- kan na de overname door KPN gezien worden als Serviceprovider (van KPN).
Samenvatting productaanbod in Nederland
Het productaanbod in Nederland is zeer divers en bestaat uit tientallen combinaties van:
- Randapparatuur (zoals PDA, BlackBerry, Netbook en notebook)
- Netwerk (technieken zoals GPRS, UMTS en HSDPA, ieder met eigen maximale bandbreedte)
- Diensten (eigen e-mail server, push e-mail, POP-3 e-mail, internet etc.)
- Prijsstructuur (abonnement, bundel en prepaid, met verschillende opties)
De te gebruiken randapparatuur bepaalt voor een groot gedeelte de keuze van de dienst. De drie concurrerende 'platformen' zijn BlackBerry, Windows Mobile en Symbian en sinds 2008 ook iPhone OS van Apple.
- Abonnementstructuur, met een vast maandbedrag, en volume-afhankelijke prijzen voor diverse soorten verkeer (als internet, e-mail en verkeer binnen eigen netwerk).
- Bundelstructuur, met een vaste prijs voor een bepaald hoeveelheid verkeer en gebruiksgerelateerde prijzen voor verkeer buiten de bundel en verkeerssoorten (zoals internationaal), die buiten de bundel vallen
- Abonnementsloze vorm, waarin alleen prijzen voor gebruik gelden (in feite een een bundel ter grote van 0 MB).
- Flatfee abonnement, met alleen een vaste prijs per maand (in feite een abonnement zonder volume-afhankelijke prijscomponent)
Er zijn overigens ook 'mengvormen' van bovengenoemde typering; bijvoorbeeld het hanteren van limieten bij abonnementsvorm, of verrekening van de 1e MB aan volume tegen afwijkend tarief.
Het verbruikte volume wordt veelal berekend voor verschillende verkeersstromen. Ook bundels en limieten binnen abonnementen gelden vaak voor een of meer verkeersstromen. In de markt wordt onderscheid gemaakt in de volgende soorten:
- Verkeer vanuit Nederland van en naar eigen e-mail server of BlackBerry Enterprise Server
- Verkeer vanuit Nederland van en naar eigen ISP
- Verkeer vanuit Nederland van en naar internet
- Verkeer vanuit buitenland van en naar e-mail, met onderscheid in gebruikte netwerk en/of land
- Verkeer vanuit buitenland van en naar internet, met onderscheid in gebruikte netwerk en/of land
Tevens worden prijzen verrekend voor het gebruik van specifieke informatie en amusementsdiensten, die binnen het 'portal' van de aanbieder worden aangeboden. Het gebruikte verkeersvolumes wordt afgerond -waarschijnlijk per sessie- op 10 of 20 kB.
Bij gebruik van Wifi/Hotspot diensten wordt het verbruik gemeten in tijd en niet in data-volume.
Zie ook
Het aanbod bij aanbieders verschilt op vlakken van features, randapparatuur, netwerken en prijsstelling & -structuur. Het aanbod is verder uitgewerkt in:
- Propositie mobiele datacom KPN
- Propositie mobiele datacom Vodafone
- Propositie mobiele datacom T-Mobile
Beheersaspecten
Het toepassen van mobiele datacommunicatie binnen bedrijfsmatige organisaties vergt een aantal specifieke beheersmaatregelen.
Gebruikers & service
Het ondersteunen van de gebruikers van mobiele datacommunicatie vergt gezien de complexiteit extra aandacht. Provisioning; het configureren van de gewenste gebruiksinstellingen alsmede de benodigde beveiligingsinstellingen.
- Helpdesk; het inrichten (en trainen) van een helpdesk voor het oplossen van gebruikersvragen.
- Logistiek; het inrichten van de logiestieke procedures voor de (vaak waardevolle) hardware voor randapparatuur.
- Training; het beschikbaar stellen van training en/of handleidingen en richtlijnen voor het gebruiken van de diensten.
Contractbeheer
Aangezien zowel de markt snel in ontwikkeling, als de (interne) vraag naar deze diensten vergt het contractbeheer extra aandacht.
- Leveranciersbeleid; de keuze voor de leverancier van mobiele datacom diensten is gerelateerd aan zowel de keuze voor mobiele- en vaste spraakdiensten als vaste datacomdiensten. Daarnaast is de keuze voor aanvulllende facilitaire/logistieke diensten en advisering van belang.
- Contractstructuur; de afweging tussen keuzevrijheid en korting
- Commerciële aspecten; de comlexiteit van de techniek en diensten hebben hun weerslag in de complexiteit van de te maken commerciele afspraken.
Kostenbeheersing
De kosten van gebruik kunnen in vergelijking met andere communicatiekosten substantieel zijn en zeer sterk oplopen bij 'foutief gebruik'. Het is dus van belang deze kostenontwikkeling te volgen.
- Vaste kosten; de vaste kostencomponent omvat naast kosten voor de abonnementen en eventuele servers ook de kosten voor randapparatuur.
- Gebruikskosten; het gebruik is in ontwikkeling en daarmee de gebruikskosten. Het volgen en afstemmen van de contracten aan de ontwikkeling vergt specifieke aandacht.
- Organisatiekosten; de kosten van de helpdesk, etc.
Beveiliging
Zowel de waarde van de apparatuur als de waarde van de informatie vereisen speciale aandacht voor de beveiliging.
- Technische aspecten; elektronische beveiliging van de apparatuur en het netwerk
- Logistieke aspecten; beveiliging tegen verlies en diefstal.
Fiscale regelgeving
Het beschikbaar stellen van communicatiemiddelen aan de werknemer wordt door de fiscus in principe gezien als 'loon in natura'. De fiscaliteiten van telecommunicatie is in de afgelopen jaren regelmatig herzien; die voor 'smartphones' laatselijk in augustus 2007. Mobiele telefoons zijn onderhevig aan een milder regime dan computers; met name voor PDA's en BlackBerries is lange tijd onduidelijk geweest onder welk regime zij vallen. Daarbij is er in oktober 2007 melding gemaakt van een bewaarplicht van 7 jaar voor gegevens van Smartphones, BlackBerries en PDA's.
Gebruikte systemen voor mobiele datacommunicatie in Nederland
In Nederland (en in het buitenland) worden verschillende technieken toegepast. De systemen gebaseerd op deze technieken kennen verschillen in bandbreedte, dekking en kostenstructuur. In Nederland zijn de volgende systemen in gebruik:
- GPRS wordt aangeboden door KPN, Vodafone en T-Mobile
- Edge werd voorheen aangeboden door Telfort; wordt niet meer aangeboden.
- UMTS wordt aangeboden door KPN, Vodafone en T-Mobile
- HSDPA (High Speed Downlink Packet Access), wordt aangeboden door KPN, Vodafone en T-Mobile,
- Wifi of Hotspots (IEEE 802.11a/b/g/n)
- WiMAX (IEEE 802.16e)
- Mobile Broadband Wireless Access (MBWA, IEEE 802.20)
Externe Links
- Telecom-update meldt dat consumentenbond mogelijkheid tot uitschakelen mobiele data wil (oktober 2007).
- AG meldt dat onderzoek uitwijst dat gebruikers mobiele datacom matig tevreden zijn (oktober 2007).

